Jaka polityka inwestycyjna w PPK?

      
    
Niezależnie o finansach / 2018-04-06 / autorzy: Maciej Rogala

Przedstawiony do konsultacji projekt ustawy o pracowniczych planach kapitałowych przewiduje, że TFI dopuszczone do zarządzania PPK będą musiały spełnić kilka warunków, w tym oferowania minimum 4 funduszy zdefiniowanej daty. Pracownik automatycznie zapisywany do planu będzie wnosił składki do właściwego dla swojego wieku funduszu. Problem polega na tym, że w Polsce mamy zróżnicowany wiek emerytalny dla kobiet i mężczyzn. Dlatego lepszym rozwiązaniem byłby automatycznie zmieniający się portfel funduszy.

 

Zacznijmy od wyjaśnienia, jak działają fundusze zdefiniowanej daty. W takim funduszu w sposób automatyczny, wraz z upływem czasu, zmienia się sposób alokacji aktywów między papierami dłużnymi a akcjami. W taki sposób, że udział akcji w aktywach jest coraz niższy i w określonym dniu osiąga minimalny udział akcji, na przykład 10%, lub staje się w pełni funduszem obligacji.

 

Jeżeli w ustawie o PPK zostanie przyjęty przepis o konieczności oferowania co najmniej czterech funduszy zdefiniowanej daty, to znaczy, że TFI będzie musiało zaoferować PPK z funduszami o 4 datach wygaszania zmian lokacji aktywów w roku 2025, 2035, 2045 i 2055.  Data, w której fundusz staje się funduszem obligacji lub z minimalnym udziałem akcji powinien pokrywać się z datą, w której pracownikowi pozostaje 5 lat do emerytury, lub z momentem przejścia na emeryturę.

 

Problem polega na tym, że przy czterech funduszach określonej daty możliwości dopasowania funduszu do momentu przejścia na emeryturę są bardzo ograniczone. Co więcej, w obecnym systemie mamy zróżnicowany wiek emerytalny kobiet i mężczyzn. Chociaż w PPK uprawnienia do wypłaty uzyskuje się w wieku 60 lat, to jednak większość mężczyzn zacznie wypłacać środki dopiero w momencie przejścia na emeryturę, bo nie będzie chciała stracić dopłat w formie składki pracodawcy oraz corocznej dotacji  z Funduszu Pracy.

 

Z tego powodu lepszym rozwiązaniem byłoby oferowanie w ramach PPK portfela funduszy automatycznie dopasowujących się do wieku pracownika. Pracownik wieku 30 lat lub młodszym miałby inwestowane nawet do 100% w funduszach akcji i w miarę upływu czasu, okresowo, na przykład co pięć lat, portfel funduszy stawałby się coraz bardziej konserwatywny – fundusz obligacji miałby coraz większy udział w portfelu.

To rozwiązanie miałoby tę przewagę, że portfel funduszy byłby dopasowywany do wieku pracownika, natomiast przy funduszach określonej daty to pracownik musi się „dopasować” do funduszu.

Przy automatycznie zmieniających się portfelach funduszy jest możliwe uwzględnienie różnic w wieku emerytalnym kobiet i mężczyzn, a także w profilach inwestycyjnych.

Udział akcji w inwestycji danej osoby powinien uwzględniać nie tylko horyzont czasowy, ale również poziom akceptacji ryzyka inwestycyjnego. Fundusze określonej daty nie uwzględniają tej drugiej różnicy. Natomiast w przypadku portfela funduszy może on być oferowany w dwóch, a nawet w trzech wariantach: dynamicznym, umiarkowanym i konserwatywnym.  Oznacza to, że portfel dynamiczny mógłby składać się w 100% z funduszu akcji dla pracowników do 30 roku życia, portfel umiarkowany na przykład w 80% z funduszu akcji, a portfel konserwatywny w 50% z funduszu akcji.

Dopuszczenie do oferowania automatycznie zmieniających się portfeli funduszy w PPK miałoby też ten walor, że możliwa będzie ocena wyników osiąganych w tradycyjnych funduszach akcji, funduszach obligacji składających się na automatyczny portfel, które istnieją na rynku od wielu lat. Aktualnie jedynie dwa TFI oferują fundusze zdefiniowanej daty. Co więcej, w zbyt krótkim okresie, aby można było dokonać rzetelnej oceny ich wyników.


Maciej Rogala - doświadczony konsultant i szkoleniowiec, specjalizujący się w funduszach inwestycyjnych i dobrowolnych planach emerytalnych. Prowadzi firmę doradczo-szkoleniową EDINEM – Edukacja Inwestycyjna i Emerytalna. Jest autorem czterech książek, w tym trzech poradników inwestycyjnych: Otwarte fundusze inwestycyjne. Zasady są proste (2006 rok), Rozważny inwestor. Daj sobie radę (2010 rok) oraz III filar Twojej Emerytury. Przygotuj dobry plan na lepszą przyszłość (listopad 2011). 

Niniejszy materiał jest opinią eksperta i odzwierciedla jego osobiste poglądy.
Spółka nie ponosi odpowiedzialności za trafność oraz kompletność przekazywanych przez eksperta informacji.
Opinie ekspertów odzwierciedlają ich osobiste poglądy i nie należy interpretować ich jako opinii lub stanowiska Union Investment TFI S.A.